
குறிப்பு: அனைத்து நேரங்களும் New Delhi, India இன் உள்ளூர் நேரப்படி, 12 மணி வடிவில், DST சரிசெய்தலுடன் (பொருந்தினால்) காட்டப்பட்டுள்ளன.
நள்ளிரவுக்குப் பிந்தைய நேரங்களுக்குப் பின்னால் அடுத்த நாளின் தேதி இணைக்கப்பட்டுள்ளது. பஞ்சாங்கத்தில் நாள் சூரிய உதயத்தில் தொடங்கி, அடுத்த சூரிய உதயத்தில் முடிகிறது.
யம துவிதியை பண்டிகை கார்த்திகை மாதத்தின் துவிதியை திதியில் கொண்டாடப்படுகிறது. பெரும்பாலும் யம துவிதியை, தீபாவளி பூஜை நடந்த இரண்டு நாட்களுக்குப் பிறகே வருகிறது. இந்தப் புனித நாளில் மரணத்தின் தேவனான யமராஜன் வழிபடப்படுகிறார். யமதேவருடன் சேர்த்து பகவான் சித்ரகுப்தரும் யமதூதர்களும் இந்நாளில் வழிபடப்படுகிறார்கள்.
யம துவிதியை பூஜைக்கு அபராஹ்ண காலமே மிகவும் உகந்த நேரம். அபராஹ்ண காலத்தில் யமராஜன் பூஜை செய்வதற்கு முன், காலை நேரத்தில் யமுனை நீராடல் செய்யுமாறு பரிந்துரைக்கப்படுகிறது. பூஜைக்குப் பிறகு, பகவான் யமனுக்கு அர்க்யம் அவசியம் அளிக்க வேண்டும்.
யம பூஜை மட்டுமன்றி, இந்நாள் பாய் தூஜ் என்றும் மிகவும் பிரசித்தி பெற்றது. புராணக் கதைகளின்படி, கார்த்திகை துவிதியை அன்று யமுனை தேவி தன் சகோதரர் யமராஜனைத் தன் இல்லத்தில் உணவருந்தச் செய்தாள். அன்றிலிருந்து இந்நாள் யம துவிதியை என்று அழைக்கப்படுகிறது. சாஸ்திரங்களின்படி, இந்த மங்கல நாளில் தங்கள் சகோதரர்களுக்கு உணவளிக்கும் சகோதரிகள் என்றும் சௌபாக்கியவதிகளாக இருப்பார்கள் என்ற ஆசி பெறுகிறார்கள். இந்நாளில் சகோதரியின் இல்லத்தில் உணவருந்துவதால் சகோதரர்களுக்கு நீண்ட ஆயுள் கிட்டுகிறது. ஆகவே பாய் தூஜ் நாளில் சகோதரிகள் தங்கள் சகோதரர்களுக்காக விருந்து சமைத்து, தங்கள் கைகளாலேயே அவர்களுக்கு உணவு பரிமாறுகிறார்கள்.
யம துவிதியையின் புனித நாளில் கீழ்க்காணும் மந்திரத்தை உச்சரித்தவாறு பகவான் யமனுக்கு அர்க்யம் அர்ப்பணிக்க வேண்டும் -
ஏஹ்யேஹி மார்தண்டஜ பாஶஹஸ்த யமான்தகாலோகதராமரேஶ।
ப்ராத்ருத்விதீயாக்ருததேவபூஜாம் க்ருஹாண சார்க்யம் பகவன்னமோஸ்து தே॥
பொருள் - ஓ சூரிய புத்திரரே! ஓ கையில் பாசக்கயிற்றை ஏந்தியவரே! ஓ யமனே! ஓ அந்தகனே! ஓ உலகங்களைத் தாங்குபவரே! ஓ தேவர்களின் தலைவரே! என் அழைப்பை ஏற்று இங்கு எழுந்தருள்வீராக. சகோதர துவிதியை நாளில் செய்யப்பட்ட இந்த தேவ பூஜையையும் அர்ப்பணிக்கப்பட்ட அர்க்யத்தையும் ஏற்றருள்வீராக. ஓ பகவானே! தங்களுக்கு மீண்டும் மீண்டும் நமஸ்காரம்.